«Выбітныя людзі Беларусі»: у Год беларускай жанчыны маладзечанскія архівісты падрыхтавалі віртуальную выставу пра шматгранны лёс паэткі Таісіі Трафімавай
![]() |
Ёсць людзі, чый талент немагчыма ўпісаць у рамкі адной прафесіі. Паэт, журналіст, педагог, перакладчык і актрыса – Таісія Іванаўна Трафімава (у дзявоцтве Янучок) з тых, хто ўмее адчуваць слова і жыць ім. Яе творчы шлях – гэта прыгожая мелодыя, сплеценая з любові да роднай зямлі, тэатра і шчырай паэзіі.
Таісія Іванаўна нарадзілася 21 студзеня 1955 года ў пасёлку Манькава Слуцкага раёна. Яна вырасла ў надзіва таленавітай сям’і: яе малодшая сястра, Зоя Падліпская, з цягам часу стала вядомай беларускай паэткай, галоўным рэдактарам часопіса «Роднае слова» і дырэктарам Цэнтра праваслаўнага краязнаўства. Але і сама Таісія выбрала шлях служэння слову і культуры.
Карані паэткі глыбока сыходзяць у слуцкую зямлю. Менавіта тут, у вёсцы Падліпцы, прайшлі пяць гадоў яе ранняга дзяцінства, якія пакінулі след на ўсё жыццё.
Жыццёвы і прафесійны шлях Таісіі Трафімавай непарыўна звязаны з трыма гарадамі, кожны з якіх адыграў сваю найважнейшую ролю.
Слуцк даў ёй базавую адукацыю (пачатковая школа ў Падліпцах, 8 класаў Сяражскай школы) і першыя крокі ў журналістыцы: у 1970 годзе ў раённай газеце «Шлях Ільіча» выйшаў яе першы артыкул. Тут жа, у сярэдняй школе № 10, яна пачынала свой педагагічны шлях.
Маладзечна стала сапраўднай кузняй яе творчага таленту. Атрымаўшы прафесію сацыяльнага педагога ў мясцовым музычным вучылішчы ім. М.К. Агінскага, Таісія Іванаўна раскрылася як арганізатар культуры, кіруючы літаратурна-музычнай гасцінай «Узлёт». Менавіта тут яна на некалькі год стала актрысай Мінскага абласнога драматычнага тэатра. Гледачы памятаюць яе яркія вобразы: Найдзёніху ў «Люціках-кветачках», Галіну ў «Ішоў мядзведзь па лесе» і францужанку Луізу ў трагіфарсе «Восем закаханых жанчын».
Мінск прыняў яе майстрам, які ўжо адбыўся. Скончыўшы тэатральны факультэт Маскоўскага народнага ўніверсітэта мастацтваў і факультэт журналістыкі БДУ, Таісія Іванаўна пераехала ў сталіцу. Яна працавала рэдактарам аддзела публіцыстыкі часопіса «Маладосць», адміністратарам у Літаратурным музеі імя Максіма Багдановіча.
Таісія Трафімава піша на беларускай мове. Яе пяру належаць чатыры асабістыя зборнікі паэзіі: «Усміхнуся ветрам», «Зёлкі ад пакут», «Паспелі вішні» і аўтабіяграфічная паэма «Вёска пад ліпамі». Скразным лейтматывам кожнага твора гучыць бязмежнае каханне да Радзімы і яе людзей.
Асаблівая грань яе таленту – дзіўная музычнасць верша. Песні на словы Таісіі Трафімавай гучаць на «Славянскім базары ў Віцебску», Нацыянальным фестывалі ў Маладзечне і на міжнародных сцэнах Балгарыі, Германіі, Турцыі і Украіны.
Паэтка стала аўтарам сямі твораў гімнічных спеваў! Сярод іх — гімн Маладзечанскаму раёну «Зямны паклон», гімны рэгіянальным і абласным фестывалях («Адна зямля», «Гуляй, гармонік», «Гучаць цымбалы на зямлі Купалы»), а таксама гімн Маладзечанскаму музычнаму вучылішчу. Яе вершы з задавальненнем выконвалі дзіцячыя студыі «Буслік», «Песенька», «Хвілінка», «Наталі» і салісты Белдзяржфілармоніі.
Творчасць Таісіі Іванаўны даўно выйшла за межы Беларусі. Яе вершы перакладзены на рускую, польскую, украінскую і французскую мовы. Яна актыўна супрацоўнічае з кампазітарамі, а дыск з дзіцячымі песнямі на яе вершы (кампазітар Я. Атрашкевіч), выпушчаны часопісам «Рюкзачок», стаў сапраўдным падарункам для юных слухачоў.
Заслугі Таісіі Трафімавай высока ацэнены на дзяржаўным і прафесійным узроўнях. Яна з’яўляецца членам Саюза журналістаў (з 1994 г.) і Саюза пісьменнікаў Беларусі (з 2001 г.). У яе скарбонцы ўзнагарод — «Залаты медаль» упраўлення культуры Мінскага аблвыканкама (1977) і нагрудны знак Саюза пісьменнікаў Беларусі «За вялікі ўклад у літаратуру» (2014).
Сёння Таісія Іванаўна Трафімава працягвае радаваць чытачоў і слухачоў сваім талентам. Яе жыццё – гэта выдатны прыклад таго, як любоў да малой радзімы, памножаная на ўпартую працу і рознабаковыя таленты, нараджае вялікую і светлую культуру.
Выстава «Выбітныя людзі Беларусі: Таісія Іванаўна Трафімава».
